Ksawery Sajdak Symbole ochronne
Wystawa Ksawerego Sajdaka to podróż przez słodko-gorzkie wspomnienia i ich przemianę w osobiste mity. Centralnym punktem jest „Hyperborea” – autorskie uniwersum, w którym malarstwo spotyka się z grafiką. Obrazy i matryce funkcjonują tu równolegle, tworząc wielowarstwową narrację pełną symboli, talizmanów i niepokojących postaci.
KSAWERY SAJDAK
SYMBOLE OCHRONNE
Kurator: Adrian Chorębała
9.05-21.06.2026
Otwarcie 9.05.2026, godz. 18.00HOL, Rondo SztukiWystawa z cyklu AFTERS – prezentująca twórczość osób absolwenckich Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach.
Wystawa Ksawerego Sajdaka koncentruje się wokół tematu dzieciństwa jako kluczowego punktu odniesienia – czasu jednocześnie niewinnego i naznaczonego pierwszymi, często trudnymi do nazwania emocjami. Artysta przywołuje słodko-gorzki smak wspomnień, ukazując, w jaki sposób wczesne doświadczenia ulegają mitologizacji i przekształcają się w osobiste narracje. To właśnie ten proces stanowi fundament jego twórczości.
Centralnym elementem prezentacji jest projekt dyplomowy „Hyperborea” – autorskie, odrębne uniwersum, które Sajdak buduje poprzez połączenie malarstwa i druku wklęsłego. Charakterystyczne jest tu równoległe funkcjonowanie obrazów oraz matryc graficznych, traktowanych jako autonomiczne obiekty. Każdemu obrazowi towarzyszy matryca – swego rodzaju komentarz lub rozwinięcie przedstawionej sceny. Projekt obejmuje również niezależne matryce z wizerunkami postaci-potworów, które zamieszkują ten wykreowany świat.
Artysta upraszcza formy figuratywne, operując syntetycznym językiem wizualnym. Za pomocą prostych, często symbolicznych gestów buduje wielowarstwową opowieść o psychice – tej dziecięcej, ale też współczesnej, naznaczonej niepokojem. Pod powierzchnią pozornie lekkich i estetycznie przystępnych przedstawień kryje się podskórne napięcie. Motywy talizmanów czy powtarzających się znaków sugerują potrzebę kontroli, ochrony lub oswojenia tego, co nieznane.Istotnym kontekstem dla tej twórczości jest również świat gier – obecny zarówno w estetyce, jak i w sposobie budowania narracji. Element grywalizacji, a także motyw maski, wskazują na możliwość przyjmowania różnych ról i tożsamości w obrębie wykreowanego uniwersum. Postacie przypominające potwory, choć na pierwszy rzut oka niewinne czy wręcz dziecięce, skrywają złożone emocje – lęk, niepewność, napięcie.
W pracach Sajdaka można dostrzec subtelne nawiązania do estetyki surrealizmu, zwłaszcza do twórczości René Magritte’a, a także do motywów dziecięcej zabawy, które zostają przefiltrowane przez doświadczenie dorosłości. Całość tworzy spójną, choć niejednoznaczną opowieść – zaproszenie do wejścia w świat, gdzie granice między tym, co znane i obce, realne i wyobrażone, pozostają nieustannie płynne.
KSAWERY SAJDAK
Absolwent Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach. Dyplom zrealizował w pracowniach druku wklęsłego i malarstwa. Przez lata koncentrował się na realizmie i warsztacie akademickim, wykorzystując je w autorefleksyjnych działaniach. Obecnie dąży do większej swobody i syntezy, skupiając się na podejściu, w którym niejednoznaczność treści współistnieje z uproszczoną, czasem wręcz naiwną formą. Unika werbalizowania swojej twórczości, wierząc, że krzyżowanie kodów językowych i wizualnych deformuje odbiór prac. Używana symbolika nie jest efektem intencjonalnego konstruowania znaczeń, lecz wynika z intuicyjnego procesu i podświadomych skojarzeń. W swojej praktyce zestawia wpływy popkultury i sztuki dawnej, a nastrój prac buduje przede wszystkim w oparciu o wspomnienia związane z dzieciństwem.
KSAWERY SAJDAK
PROTECTIVE SYMBOLS
Curator: Adrian Chorębała
9 May – 21 June 2026
Opening: 9 May 2026, 18:00
HOL, Rondo Sztuki
The exhibition is part of the AFTERS series, which showcasesthe work of graduates from the Academy of Fine Arts in Katowice.
The Ksawery Sajdak exhibition focuses on childhood as itskey reference point – a period that is both innocent and marked by our firstemotions, often difficult to put into words. The artist evokes the bittersweet tasteof memories, showing how early experiences become mythologised and transformedinto personal narratives. It is precisely this process that forms thefoundation of his work.
The centrepiece of the exhibition is the graduationproject Hyperborea – an original, self-contained universe that Sajdakconstructs by combining painting and intaglio printing. A defining feature hereis the parallel existence of paintings and print plates, treated as autonomousobjects. Each image is accompanied by a plate – a kind of commentary orelaboration on the depicted scene. The project also includes independent platesfeaturing images of monster-like creatures that inhabit this created world.
Sajdak simplifies figurative forms, employing asynthetic visual language. Through simple, often symbolic gestures, heconstructs a multi-layered narrative about the psyche – that of the child, butalso the contemporary psyche, marked by anxiety. Beneath the surface of theseseemingly light and aesthetically accessible depictions lurks an underlyingtension. Motifs of talismans and recurring symbols suggest a need for control,protection or the taming of the unknown. The world of games [RG1] alsoprovides important context for this work – present both in the aesthetics andin the way the narrative is constructed. The element of gaming, as well as themotif of the mask, point to the possibility of assuming various roles andidentities within the created universe. Monster-like figures, though at firstglance innocent or even childlike, conceal complex emotions: fear, uncertainty,tension.
In Sajdak’s work, one can discern subtle references tothe aesthetics of Surrealism, particularly the work of René Magritte, as wellas motifs of childhood play, which are filtered through the experience ofadulthood. The whole forms a coherent, though ambiguous, narrative – aninvitation to enter a world where the boundaries between the familiar and theunfamiliar, the real and the imagined, remain in constant flux.
KSAWERY SAJDAK
A graduate of the Academy of Fine Arts in Katowice. Hecompleted his studies in intaglio printmaking and painting. For many years, hefocused on realism and academic technique, applying them in self-reflectiveworks. Sajdak is currently striving for greater freedom and synthesis, focusingon an approach in which the ambiguity of the content coexists with asimplified, sometimes even naive form. He avoids verbalising his work,believing that the intermingling of linguistic and visual codes distorts thereception of his pieces. The symbolism he employs is not the result of anintentional construction of meaning, but arises from an intuitive process andsubconscious associations. In his practice, Sajdak juxtaposes influences frompop culture and classical art, while the mood of his works is built primarilyfrom childhood memories.
Written by Adrian Chorębała
Translated by Richard Greenhill
[RG1]Grywideo lub gry w szerszym znaczeniu? Jeśli gry wideo, zmień to na video games
